İngiltere'de Avanti West Coast devlete geçiyor: Mart ayında kamulaştırma

İngiltere hükümeti, ülkenin önemli hızlı tren hatlarından birini işleten Avanti West Coast'un gelecek yıl Mart ayında itibaren kamu yönetimine geçirileceğini açıkladı. Şirketin mevcut sözleşmesi 7 Mart tarihinde sona erecek ve hat, devlet eliyle işletilmeye başlanacak.

Kararı açıklayan Ulaştırma Bakanı Heidi Alexander, özel işletmenin yolcular açısından uzun süredir yetersiz kaldığını savunarak "Yıllardır Avanti'nin kötü performansına dair hikayeler duyduk; bedelini yolcular ödedi. Yeter artık" ifadesini kullandı.

İlgili: İngiltere G20 dönemine borç erteleme planı hazırlıyor: 27 ülkeye 10 yıl nefes

Başbakan Andy Burnham da sosyal medya hesabından yaptığı paylamada bakanın değerlendirmesine katıldığını belirterek, yolcuların uzun zamandır iptaller, gecikmeler ve tıklım tıklım trenlere katlanmak zorunda kaldığını söyledi.

Planın kapsamı nedir?

Kamulaştırma, hükümetin demiryolu altyapısını iyileştirme, tren gecikmelerini azaltma ve yolcuların seyahat deneyimini yükseltme hedefiyle yürüttüğü daha geniş bir programın parçası. Ulaştırma Dairesi'nin (DfT) sözleşmeleri kapsamında işletilen tüm tren servisleri aşamalı olarak kamu mülkiyetine aktarılıyor.

Bu süreçte sıradaki adım FirstGroup bünyesindeki Great Western Railway'in Aralık ayında kamuya geçmesi olacak. Ülkede halihazırda birkaç bölgesel işletmen kamu elinde: Great Anglia ve South Western Railway kamu yönetimine geçmiş durumda. Galler'deki tren servisleri 2021'de, İskoçya ise bir yıl sonra kamulaştırılmıştı.

Şirketin eline ne geçti?

Avanti West Coast, FirstGroup'un yüzde 70 ve İtalyan devlet tren işletmecisi Trenitalia'nın yüzde 30 hissesinden oluşan bir ortak girişim. Şirketin genel müdürü Andy Mellors, son altı yılda Pendolino filosunun yenilenmesi, yeni Evero trenlerinin servis konması ve hiç olmadığı kadar fazla sefer düzenlenmesiyle gurur duyduklarını söyledi.

Mellors, kalan aylarda hükümetle yakın iş birliği yaparak kamuya geçişi yolcular açısından sorunsuz gerçekleştirmeyi amaçladıklarını ekledi.

Kamulaştırmanın arka planı

Avanti West Coast gibi işletmecilerin finansmanı, Covid-19 salgınının başladığı Mart 2020'de getirilen sözleşme düzeni nedeniyle büyük ölçüde Ulaştırma Dairesi'nin etkisinde şekilleniyor. Mayıs ayında şirket, hükümetin harcama azaltma talebi doğrultusunda en yoğun güzergâhlarındaki seferlerin yedide birini budayacağını duyurmuştu; şirket o dönemde bu hamlenin yolcular için asgari düzeyde aksama yaratacağını ve gelirlerde düşüşe yol açmayacağını öngördüğünü belirtmişti.

Gelecek yıl Mart ayında hat resmen kamuya geçtiğinde, İngiltere'nin en işlek hatlarından biri ilk kez uzun yıllardan sonra devlet eliyle işletilmiş olacak.