İçeriğe geç
Pazar, 11 Ekim 2026 15:27 TSİ
doviz.day
KRIPTO

VIX'te vade sonu bitebilir mi? Cboe kripto kökenli sözleşme modelini araştırıyor

Wall Street'in korku göstergesi VIX için süresiz vadeli sözleşme gündemde. Cboe'nin araştırdığı model, kripto piyasalarından tanıdık fonlama oranı…

3 dk okuma
Vade işareti bulunmayan oynaklık endeksi eğrisini ve borsa salonunu gösteren editoryal illüstrasyon
Kapak görseli temsilîdir.

Öne çıkanlar

  • Cboe, VIX endeksi üzerinden sürekli vadeli sözleşme sunmayı araştırıyor; henüz şartname veya başvuru yok.
  • Sürekli sözleşme modeli 1993'te Robert Shiller tarafından önerildi ve ticarileşmesini kripto sektöründe yaşadı.
  • Model, VIX türev ürünlerinde maliyet yaratan vade sonu taşıma (roll) işlemini ortadan kaldırmayı hedefliyor.
  • VIX'in nakit olarak alınamaması, hedge sorunu ve fonlama maliyetleri modelin önündeki ana engeller.
  • Bazı kripto borsaları VIX sürekli sözleşmesi zaten sunuyor, ancak hacim son derece düşük.

VIX ürünlerinde yatırımcıyı en çok zorlayan vade sonu taşıma maliyeti, tarihe karışabilir. Bloomberg'in haberine göre borsa operatörü Cboe, Wall Street'in "korku göstergesi" olarak bilinen VIX endeksi üzerinden sürekli (perpetual) vadeli sözleşme sunmayı değerlendiriyor. Fikir henüz erken aşamada; bir sözleşme şartnamesi ya da resmî bir başvuru mevcut değil.

VIX'in türev ekosistemi zaten devasa, ama vade sorunu var

VIX, S&P 500'ün beklenen 30 günlük oynaklığını opsiyon fiyatlamasından türetir. Piyasa sert düşüşlerden korunmak için opsiyonlara yöneldiğinde talep fırlar ve endeks yükselir; bu yüzden "korku göstergesi" adını taşır. Endeksin etrafında futures, opsiyonlar ve borsa yatırım ürünlerinden oluşan geniş bir türev piyasası bugün zaten işlem görüyor.

İlgili: Ledger cihazındaki yetkisiz implantı doğruladı: Tahmini zarar 86 milyon dolar

Bu ürünlerin ortak zayıf noktası vade bitişi: sözleşme sona erdiğinde yatırımcı pozisyonunu bir sonraki vadeye taşımak zorunda kalır ve bu "roll" işlemi maliyet üretip getiriyi aşındırır. Aynı eleştiri, 2021 sonunda piyasaya çıkan BTC futures ETF'lerin de başlıca sorunu olmuştu.

Süresiz modelin kökeni 1993'te atılan bir akademik fikre dayanıyor

Sürekli vadeli sözleşme kavramı 1993'te iktisatçı Robert Shiller tarafından önerildi ve ticarileşmesini kripto sektöründe yaşadı. Vade bitiş tarihi taşımayan bu sözleşmeler, fiyatı spot düzeye bağlayan bir fonlama oranı mekanizmasıyla çalışır; kuramsal olarak VIX spot fiyatına en yakın işlem aracını sunar.

Kripto tarafında bu model uzun zamandır denimde: bazı borsalar VIX/USDT sürekli sözleşmeleri listeliyor, ancak bu piyasalar işlem hacmi bakımından son derece zayıf. Kripto borsası Hyperliquid ise yakın zamanda Volmex'in Bitcoin örtülü oynaklık endeksine bağlı futures ürünü listeledi. DWF Labs'ta pazar içgörüleri lideri Martin Lee, CoinDesk'e yaptığı açıklamada süresiz sözleşmelerde yatırımcının vade ve değer kaybı kaygısı yerine yalnızca yön hakkında görüşüne odaklanabildiğini söyledi ve önümüzdeki aylarda daha birçok endeksin "perp-ification" dalgasına gireceğini beklediklerini aktardı.

Nakit olarak alınamayan bir endeks nasıl hedge edilir?

Modelin Wall Street'e taşınmasının önündeki temel engel teknik: VIX, Bitcoin gibi elden ele geçebilen bir varlık değil, matematiksel bir hesaplama. Piyasa yapıcılar risklerini hedge etmek için kolayca "spot" alıp satamıyor — BTC piyasa yapıcılarının aksine. Üstelik vade kalkması fonlama ödemeleri biçimindeki maliyetleri de ortadan kaldırmıyor.

Marex Solutions analistleri e-posta açıklamasında asıl ilginç sorunun, nakit varlık olarak alınamayan bir endeksin fonlama mekanizmasıyla nasıl dengeleneceği olduğunu belirtti. Analistlere göre vadenin kaldırılması hedge maliyetini ve temel riski yok etmiyor; sözleşme şartları ortaya çıkana kadar bu, opsiyonların daha ucuz bir ikamesi değil, potansiyel yeni bir oynaklık piyasası.

Cboe'nin girişimi, geleneksel ve kripto piyasa yapılarının ileri oynaklık ürünlerinde yakınsandığının somut bir göstergesi. Sürekli VIX sözleşmeleri hayata geçerse artan katılım ve piyasa yapıcı hedging'i çeşitli VIX ürünlerini birbirine yakın fiyatlama getirebilir — ancak bu, henüz bir başvuruya dayanmayan olası bir senaryo.

Bu haberle ilgili ekonomik veriler

Haberde geçen göstergelerin güncel değerlerini Doviz.day veri sayfalarından inceleyebilirsiniz.

Sıkça sorulanlar

Sürekli vadeli sözleşme nedir?
Vade bitiş tarihi bulunmayan, fiyatını spot düzeye fonlama oranı mekanizmasıyla bağlayan türev sözleşmelerdir. Kripto piyasalarında en likit ürün tipidir; yatırımcıyı vade sonu ve pozisyon taşıma maliyetinden kurtarır.
VIX endeksi neyi ölçer?
VIX, S&P 500'ün opsiyon fiyatlarından türetilen beklenen 30 günlük oynaklığını ölçer. Piyasa düşüşlerinden korunma talebi arttığında yükseldiği için "korku göstergesi" olarak bilinir.
Etiketler kripto

Yayın: · 3 dk okuma

Yatırım tavsiyesi değildir. Veriler bilgilendirme amaçlıdır; ülke ekonomik göstergeleri ve sıralama sayfalarından doğrulanabilir.

Yorumlar ve kullanıcı puanı

Yayımlanmaz; yinelenen puanı önlemek için kullanılır.

Bu sayfanın içeriğini puanlayın

En fazla 1.000 karakter; küfür ve spam engellenir. Cloudflare Turnstile ile korunur.

Çerez kullanımı. Sitenin çalışması için gereken zorunlu çerezler (oturum ve güvenlik) her zaman etkindir. Ziyaret istatistikleri için Google Analytics çerezlerini yalnızca onayınızla kullanırız; reklam veya yeniden hedefleme çerezi kullanmıyoruz. Çerez Politikası